آموزش رایگان سیاست
چرا بعضی کشورها پولدارند و بعضی فقیر؟
دو کشور را کنارِ هم بگذار: یکی شهروندانش ثروتمندند و دیگری مردمش در فقر. چرا؟ این موضوع سه خانواده‌ی بزرگِ توضیح را می‌بیند — جغرافیا و آب‌وهوا، میراثِ استعمار و تاریخ، و کیفیتِ نهادها — هر کدام را در قوی‌ترین شکلش به‌علاوه‌ی نقدِ اصلی‌اش؛ کشورهایی که در یک نسل خودشان را از فقر بیرون کشیدند و اینکه چطور؛ «نفرینِ منابع» و چرا نفت گاهی به‌جای نعمت دردسر می‌شود؛ نابرابری هم بینِ کشورها و هم درونِ هر کشور؛ و کمکِ خارجی و اینکه واقعاً کار می‌کند یا نه. همه توصیفی و مقایسه‌ای، بدونِ داوریِ سیاسیِ روز — هدف این است که یاد بگیری چطور درباره‌ی این پرسش فکر کنی، نه اینکه یک جواب به تو بدهد.
- ۵ دوره
- ۴۰ درس
- مبتدی
- آزمون پایانی و مدرک
سرفصل‌ها
چرا بعضی جاها ثروتمندند: جغرافیا، استعمار، یا نهادها؟
مبتدیقدیمیترین و بزرگ‌ترین پرسشِ اقتصادِ توسعه: چرا شکافِ درآمدِ سرانه بینِ ثروتمندترین و فقیرترین کشورها این‌قدر بزرگ است؟ سه خانواده‌ی توضیح رقابت می‌کنند: جغرافیا (اقلیم، بیماری، دسترسی به دریا)، میراثِ استعمار و تاریخ (چه نوع مستعمره‌ای بودی)، و کیفیتِ نهادها (حقوقِ مالکیتِ امن، مشارکتِ گسترده، یا تصاحبِ نخبگان). این دوره هر سه را در قوی‌ترین شکلشان می‌بیند، نقدِ اصلیِ هر کدام را می‌آورد، و نشان می‌دهد چطور کنارِ هم یک تصویرِ کامل‌تر می‌سازند. منابعِ کلیدیِ کلِ موضوع در درسِ اول معرفی می‌شوند.
۸ درسکشورهایی که خودشان را بالا کشیدند
مبتدیدر سالِ ۱۹۶۰، کره‌ی جنوبی فقیرتر از غنا بود؛ امروز شهروندانش چند برابر ثروتمندترند. چند کشورِ دیگر هم در یک یا دو نسل از فقر به رفاه پریدند — ژاپن، تایوان، سنگاپور، بعدتر چین. این دوره می‌بیند چطور: مدلِ «دولتِ توسعه‌گرا» (اصلاحاتِ ارضی، انضباطِ صادراتی، کنترلِ مالی، بوروکراسیِ کارآمد) در برابرِ قرائتِ «بازارگرا» (ثبات، سرمایه‌ی انسانی، بازبودن)؛ چرا کپی‌کردنِ این تجربه‌ها سخت است (شرایطِ اولیه، جنگِ سرد، قواعدِ تجاریِ امروز)؛ و مسیرهای متفاوتِ چین، بوتسوانا، ایرلند و هند. بدونِ داوریِ سیاسی — هدف فهمِ منطقِ هر مدل است.
۸ درسنفرینِ منابع: چرا نفت گاهی بلای جان است
مبتدیبهطورِ شهودی، کشفِ نفت یا الماس باید یک کشور را ثروتمندتر کند. اما داده‌ها الگوی عجیبی نشان می‌دهند: کشورهای وابسته به صادراتِ منابعِ طبیعی به‌طورِ متوسط کندتر رشد کرده‌اند و بیشتر درگیرِ فساد و بی‌ثباتی و درگیریِ داخلی بوده‌اند. این دوره «نفرینِ منابع» را از دو مسیر می‌بیند: مسیرِ اقتصادی (بیماریِ هلندی، نوسانِ قیمت‌ها) و مسیرِ سیاسی (دولتِ رانتیر، تضعیفِ پاسخگویی، تأمینِ مالیِ سرکوب و درگیری). بعد سراغِ کشورهایی می‌رود که از این دام فرار کردند — نروژ، بوتسوانا، شیلی — و می‌پرسد چه کاری متفاوت کردند. جمع‌بندی: «نفرین» مشروط است، نه حتمی.
۸ درسنابرابری: بین کشورها و داخلِ کشورها
مبتدیفاصلهی درآمدِ یک آلمانیِ متوسط با یک مالیاییِ متوسط بسیار بزرگ‌تر از فاصله‌ی ثروتمند و فقیرِ داخلِ آلمان است. این دوره نابرابری را از دو زاویه می‌بیند: «بینِ کشورها» (که بخشِ بزرگِ نابرابریِ جهانی است و پس از ۱۸۰۰ منفجر شد) و «درونِ هر کشور» (که در بسیاری از کشورهای ثروتمند از حدودِ ۱۹۸۰ دوباره بالا رفت). سراغِ نمودارِ فیل، منحنیِ کوزنتس، بحثِ پیکتی، و علت‌های ادعاشده‌ی رشدِ نابرابری می‌رویم؛ بعد می‌پرسیم آیا نابرابری اصلاً مهم است و چقدر، و دولت‌ها چه کاری درباره‌اش می‌کنند. هر دیدگاه در قوی‌ترین شکلش، بدونِ داوری.
۸ درسکمکِ خارجی، و رشته‌ی مشترک
مبتدیدر شصت سالِ گذشته تریلیون‌ها دلار کمکِ خارجی به کشورهای فقیر رفته است. آیا کار کرد؟ این دوره‌ی پایانیِ موضوع، مناظره‌ی مشهورِ ساکس در برابرِ ایستِرلی را باز می‌کند: یکی می‌گوید یک «هلِ بزرگ»ِ کمک می‌تواند دامِ فقر را بشکند، دیگری می‌گوید کمکِ سرازیرشده رشد نساخته و اغلب حکومت‌های بد را سرِپا نگه داشته. بعد سراغِ چرخشِ شواهد (آزمایش‌های تصادفی)، کمک به‌عنوانِ ابزارِ سیاستِ خارجی، و اهرم‌های بزرگ‌ترِ ورای کمک (تجارت، مهاجرت، بدهی) می‌رود. درس ۷ کلِ موضوعِ ۲۶ را جمع می‌بندد. همه توصیفی و مقایسه‌ای، بدونِ داوری.
۸ درس
موضوع‌های دیگر سیاست
همه‌ی موضوع‌های سیاست
اولین درس فقط چند دقیقه طول می‌کشد.
ثبت‌نام رایگان است؛ یک موضوع انتخاب کن و همین حالا شروع کن.
