آموزش رایگان سیاست

ایده‌هایی که ۲۵۰۰ سال است سرشان بحث می‌کنیم

بعضی از پرسش‌های سیاست آن‌قدر بنیادی‌اند که از یونانِ باستان تا امروز جوابِ نهایی نگرفته‌اند: چه کسی باید حکومت کند؟ آدم بیرون از جامعه چیست؟ سیاستمدارِ خوب یعنی سیاستمدارِ اخلاقی؟ انسان ذاتاً گرگ است یا شریک؟ این موضوع پنج متفکرِ کلاسیک — افلاطون، ارسطو، ماکیاولی، هابز و لاک، و روسو — را می‌شکافد: هر کدام چه پرسشی را جواب می‌داد، استدلالش در قوی‌ترین شکل چه بود، نقدهای جدی به آن چیست، و چرا هنوز در دعواهای امروز حاضر است.

  • ۵ دوره
  • ۴۰ درس
  • مبتدی
  • آزمون پایانی و مدرک

سرفصل‌ها

  1. افلاطون: بگذاریم داناترین‌ها حکومت کنند؟

    مبتدی

    کتابِ «جمهورِ» افلاطون (حدودِ ۳۸۰ پیش از میلاد) یک پرسش را وسطِ میز می‌گذارد: چه کسی باید حکومت کند؟ جوابِ افلاطون — داناترین‌ها، «فیلسوف-شاهان» — اولین استدلالِ بزرگ علیهِ دموکراسی و به نفعِ حکومتِ خبرگان است و از آن روز تا امروز پژواک داشته. این دوره زمینه‌ی افلاطون (آتن، مرگِ سقراط)، تمثیلِ «کشتیِ دولت»، روح و شهرِ سه‌بخشی، تربیتِ نگهبانان، نقدِ دموکراسی، «دروغِ شریف» و سانسور، و نقدهای بزرگ به او را بررسی می‌کند.

    ۸ درس
  2. ارسطو: چرا آدمِ بیرون از جامعه، آدم نیست

    مبتدی

    ارسطو در «سیاست» می‌گوید انسان «حیوانی سیاسی» است — یعنی فقط در دلِ یک اجتماعِ سیاسی می‌تواند به‌طورِ کامل انسان باشد. این دوره روشِ تجربی و مقایسه‌ایِ ارسطو (در برابرِ آرمان‌گراییِ افلاطون)، ایده‌ی «جامعه به یک معنا مقدم بر فرد است»، شش نوعِ حکومت، چرا «پولیتی» (حکومتِ آمیخته با طبقه‌ی متوسطِ بزرگ) پایدارترین نظامِ عملی است، آموزه‌ی حدِ وسط، عدالتِ توزیعی، و شهروندی به‌مثابه مشارکتِ فعال («فرمان‌دادن و فرمان‌بردن به‌نوبت») را بررسی می‌کند — همراه با نقدهای تندِ مدرن (دفاعِ او از برده‌داری، طردِ زنان و کارگران).

    ۸ درس
  3. ماکیاولی: سیاستمدارِ خوب یعنی سیاستمدارِ اخلاقی؟

    مبتدی

    ماکیاولی در «شهریار» (حدودِ ۱۵۱۳) می‌پرسد آیا یک سیاستمدارِ خوب باید آدمِ بااخلاقی باشد — و پاسخِ آزاردهنده‌اش این است که حاکمی که همیشه اخلاقی رفتار کند، به دستِ آن‌همه که رفتار نمی‌کنند نابود می‌شود. این دوره زمینه‌ی ماکیاولی، گسست از سنتِ «اندرزنامه»، ویرتو و فورتونا، شیر و روباه، «ترس بهتر از محبت است»، «هدف وسیله را توجیه می‌کند» (آنچه واقعاً گفت)، و کتابِ دیگرِ او — «گفتارها» که در آن یک جمهوری‌خواهِ پرشور است — را بررسی می‌کند، به‌علاوه‌ی بحثِ بزرگ: ماکیاولی شرور بود، یا اولین واقع‌گرای صادق که کارآمدیِ سیاسی را از اخلاقِ شخصی جدا کرد؟

    ۸ درس
  4. هابز در برابرِ لاک: انسان ذاتاً گرگ است یا شریک؟

    مبتدی

    هابز در «لویاتان» (۱۶۵۱، وسطِ جنگِ داخلیِ انگلستان) و لاک در «دو رساله درباره‌ی حکومت» (۱۶۸۹، حوالیِ انقلابِ باشکوه) از یک روشِ یکسان استفاده می‌کنند — انسان‌ها را در «وضعِ طبیعی» بدونِ حکومت تصور کن، بعد بپرس چه نوع دولتی را عاقلانه می‌سازند — اما به نتیجه‌های متضاد می‌رسند. این دوره روشِ مشترک، انسان‌شناسیِ تیره‌ی هابز و راه‌حلِ «لویاتانِ» مطلق، وضعِ طبیعیِ ملایم‌ترِ لاک و «حکومتِ محدود با رضایت» و «حقِ انقلاب»، استدلالِ مالکیتِ لاک، و میراثِ دوپهلوی هر دو را بررسی می‌کند.

    ۸ درس
  5. روسو و «اراده‌ی عمومی»: خطرناک‌ترین ایده‌ی زیبا

    مبتدی

    روسو در «قراردادِ اجتماعی» (۱۷۶۲) — «انسان آزاد به دنیا می‌آید و همه‌جا در زنجیر است» — می‌کوشد یک مسئله را حل کند: چطور مردم می‌توانند زیرِ قانون زندگی کنند و همچنان به‌اندازه‌ی قبل آزاد بمانند؟ پاسخِ او، «اراده‌ی عمومی»، یکی از زیباترین و خطرناک‌ترین ایده‌های اندیشه‌ی سیاسی است. این دوره زمینه‌ی روسو و نقدش به تمدن، مسئله‌ای که برای خودش گذاشت، اراده‌ی عمومی در برابرِ «اراده‌ی همه»، عبارتِ جنجالیِ «وادار به آزادی»، دموکراسیِ مستقیم و «قانون‌گذار»، و دعوای بزرگ (روسوی پیامبرِ دموکراسی یا سرچشمه‌ی «دموکراسیِ تمامیت‌خواه») را بررسی می‌کند — و در پایان کلِ موضوعِ ۱۱ را جمع می‌بندد.

    ۸ درس
همه‌ی موضوع‌های سیاست
سیاست همه‌جا هست، حتی وقتی اسمش را نمی‌بریمدولت چطور به این شکل درآمد؟کلمه‌هایی که سرشان دعواست: آزادی، برابری، عدالتدموکراسی از کجا آمد و چند بار تا حالا مُرد؟چپ، راست، این وسط: نقشه‌ی دعواهای سیاسیلیبرالیسم: فرد مهم‌تر است یا جمع؟محافظه‌کاری: چرا نباید همه‌چیز را یک‌شبه عوض کرد؟سوسیالیسم: اگر ثروت را جور دیگری تقسیم کنیم چه می‌شود؟ناسیونالیسم: «ما» کی هستیم و «آن‌ها» کی؟بقیه‌ی عینک‌ها: آنارشیسم، فاشیسم، سبز، فمینیسم، پوپولیسمایده‌هایی که هنوز در دعواهای امروز حاضرندچند مدل حکومت داریم و چطور از هم جدایشان کنیم؟قانون اساسی: قراردادی که دستِ حکومت را می‌بنددسه قوه: چرا قدرت را عمداً سه‌تکه کردند؟حکومتی که هر روز می‌بینیم: شهرداری و شوراپشتِ‌صحنه‌ی انتخابات: چرا شمارشِ آرا همه‌ی ماجرا نیستحزب‌ها: چرا لازم‌اند و چرا از آن‌ها بدمان می‌آید؟غیر از رأی‌دادن، چه کاری از دستِ شهروند برمی‌آید؟چرا مردم به این چیزی که رأی می‌دهند رأی می‌دهند؟واقعاً چه کسی تصمیم می‌گیرد؟جنبش‌ها و انقلاب‌ها: مردم کی به خیابان می‌آیند؟رسانه: کسی که تعیین می‌کند به چه چیزی فکر کنیمجعبه‌ابزار: چطور فریبِ سیاسی نخوریمچرا اقتصاد همیشه سیاسی است؟چرا بعضی کشورها پولدارند و بعضی فقیر؟اقتصادِ به‌هم‌وصلِ جهانچرا کشورها نمی‌توانند به هم اعتماد کنند؟جنگ و صلح: قدیمی‌ترین مسئله‌ی سیاستسازمان ملل و این‌همه نهادِ بین‌المللی به چه دردی می‌خورند؟نقشه‌ی قدرت در حالِ تغییر استدموکراسی‌ها چطور می‌میرند؟فساد: پولی که به جایی که باید نمی‌رودوقتی تکنولوژی وارد سیاست می‌شودمسئله‌های بزرگی که هیچ کشوری تنها حلشان نمی‌کند

اولین درس فقط چند دقیقه طول می‌کشد.

ثبت‌نام رایگان است؛ یک موضوع انتخاب کن و همین حالا شروع کن.

مسکات زبرا لرن در حال دست تکان دادن