آموزش رایگان سیاست

چند مدل حکومت داریم و چطور از هم جدایشان کنیم؟

این تاپیک درباره‌ی «ماشینِ حکومت» است و این موضوع نقطه‌ی شروعش: چطور نظام‌های سیاسی را دسته‌بندی کنیم. «دموکراسی در برابرِ دیکتاتوری» یک تقسیمِ درشت و ناکافی است؛ واقعیت یک طیف است با چند بُعد. این موضوع پنج بخش دارد: (۱) طیفِ دموکراسیِ انتخاباتی تا دموکراسیِ لیبرال تا اقتدارگرایی تا توتالیتاریسم؛ (۲) اقتدارگراها چطور سرِ پا می‌مانند (سرکوب، خرید، مشروعیت‌سازی)؛ (۳) رژیم‌های دورگه که «انتخابات دارند ولی دموکراسی نیستند»؛ (۴) شاخص‌هایی که کشورها را رتبه می‌دهند — چطور ساخته می‌شوند و کجا می‌لنگند؛ (۵) یک جعبه‌ابزارِ عملی برای خواندنِ یک نظام. تمام مطالب توصیفی و مقایسه‌ای است، بدونِ حکم درباره‌ی کشورِ خاص.

  • ۵ دوره
  • ۴۰ درس
  • مبتدی
  • آزمون پایانی و مدرک

سرفصل‌ها

  1. از دموکراسیِ کامل تا استبدادِ مطلق: یک طیف، نه دو جعبه

    مبتدی

    چرا «دموکراسی یا دیکتاتوری» برای فهمِ نظام‌های واقعی کافی نیست. این دوره تعریفِ حداقلیِ دموکراسی (شومپیتر، «پُلی‌آرکیِ» دال)، لایه‌های اضافه‌ی دموکراسیِ لیبرال (حکومتِ قانون، پاسخگوییِ افقی، حقوقِ اقلیت)، تعریفِ رژیمِ «اقتدارگرا» (لینتس: تکثرِ محدود، ایدئولوژیِ ضعیف، بسیجِ کم، رهبر یا گروهی کوچک در مرزهای قابلِ‌پیش‌بینی)، تفاوتِ اقتدارگرایی با توتالیتاریسم، و اینکه چرا موردهای مرزی طبقه‌بندی را سخت می‌کنند را بررسی می‌کند. منابعِ کلیدی در درسِ اول معرفی می‌شوند.

    ۸ درس
  2. چطور یک اقتدارگرا سرِ پا می‌ماند

    مبتدی

    نظام‌های نیمه‌ی اقتدارگرای طیف چطور برای دهه‌ها دوام می‌آورند؟ این دوره «دو مسئله‌ی هر دیکتاتور» (تهدید از درون و تهدید از بیرون، از میلان اسوولیک)، سه ابزارِ بقا (سرکوب سخت و نرم؛ خرید و هم‌دستیِ نخبگان؛ مشروعیت‌سازی)، «معمای دیکتاتور»، نظریه‌ی «ائتلافِ برنده»، دلیلِ وجودِ انتخابات و پارلمان در نظام‌های اقتدارگرا، و انواعِ رژیمِ اقتدارگرا (شخصی‌محور، نظامی، تک‌حزبی، پادشاهی — از باربارا گدس) و اینکه هر کدام چطور به شکلِ متفاوتی سقوط می‌کند را بررسی می‌کند.

    ۸ درس
  3. انتخابات دارند ولی دموکراسی نیستند: رژیم‌های دورگه

    مبتدی

    ناحیه‌ی خاکستریِ وسطِ طیف: نظام‌هایی که از پایانِ جنگِ سرد انتخاباتِ واقعی و رقابتی برگزار می‌کنند اما میدانِ بازی آن‌قدر کج است که به دموکراسی نمی‌رسند. این دوره «اقتدارگراییِ رقابتی» (لویتسکی و وی)، «منوی دستکاری» (شدلر)، «دموکراسیِ تفویضی» (اُدانل)، مسیرهای محتملِ رژیم‌های دورگه و نقشِ «پیوند و اهرمِ» بین‌المللی، و مهم‌تر از همه مسیرِ آهسته‌ای که در آن رهبرانِ منتخب دموکراسی را از درون تخلیه می‌کنند («پس‌رفتِ قانونِ اساسی») را بررسی می‌کند.

    ۸ درس
  4. آن جدول‌هایی که کشورها را رتبه می‌دهند

    مبتدی

    گروه‌های پژوهشی و سازمان‌ها هر سال همه‌ی کشورهای جهان را از نظرِ دموکراسی نمره و رتبه می‌دهند: خانه‌ی آزادی، Polity، V-Dem، شاخصِ دموکراسیِ اکونومیست. این دوره بررسی می‌کند که چرا اصلاً رژیم‌ها را اندازه می‌گیریم، هر شاخص دقیقاً چه چیزی را می‌سنجد، چطور ساخته می‌شود (کدگذاریِ کارشناسی، تجمیعِ نمرات)، کجا با هم اختلاف دارند و چرا، چه نقدهایی به آن‌ها وارد است (اعتبارِ مفهومی، اتهامِ سوگیری، بازی‌پذیری)، و چطور باید مسئولانه از آن‌ها استفاده کرد — به زیرنمره‌ها و جهتِ حرکت نگاه کنیم، نه فقط به رتبه‌ی کلی.

    ۸ درس
  5. جعبه‌ابزارِ طبقه‌بندی: چطور یک نظام را بخوانیم

    مبتدی

    قطعاتِ چهار دوره‌ی گذشته را در یک جعبه‌ابزارِ عملی جمع می‌کنیم. این دوره یک چک‌لیستِ گام‌به‌گام برای طبقه‌بندیِ یک نظام، ایده‌ی «زیرگونه‌های کاسته» (دموکراسی با صفت)، خطاهای رایجِ طبقه‌بندی، اهمیتِ «مسیرِ حرکت» بر «عکسِ لحظه‌ای»، سوگیریِ خودِ ناظر و راه‌های مهارش، و پیامدهای واقعیِ طبقه‌بندی را بررسی می‌کند. درسِ پایانی جمع‌بندیِ کلِ موضوعِ ۱۳ است.

    ۸ درس
همه‌ی موضوع‌های سیاست
سیاست همه‌جا هست، حتی وقتی اسمش را نمی‌بریمدولت چطور به این شکل درآمد؟کلمه‌هایی که سرشان دعواست: آزادی، برابری، عدالتدموکراسی از کجا آمد و چند بار تا حالا مُرد؟چپ، راست، این وسط: نقشه‌ی دعواهای سیاسیلیبرالیسم: فرد مهم‌تر است یا جمع؟محافظه‌کاری: چرا نباید همه‌چیز را یک‌شبه عوض کرد؟سوسیالیسم: اگر ثروت را جور دیگری تقسیم کنیم چه می‌شود؟ناسیونالیسم: «ما» کی هستیم و «آن‌ها» کی؟بقیه‌ی عینک‌ها: آنارشیسم، فاشیسم، سبز، فمینیسم، پوپولیسمایده‌هایی که ۲۵۰۰ سال است سرشان بحث می‌کنیمایده‌هایی که هنوز در دعواهای امروز حاضرندقانون اساسی: قراردادی که دستِ حکومت را می‌بنددسه قوه: چرا قدرت را عمداً سه‌تکه کردند؟حکومتی که هر روز می‌بینیم: شهرداری و شوراپشتِ‌صحنه‌ی انتخابات: چرا شمارشِ آرا همه‌ی ماجرا نیستحزب‌ها: چرا لازم‌اند و چرا از آن‌ها بدمان می‌آید؟غیر از رأی‌دادن، چه کاری از دستِ شهروند برمی‌آید؟چرا مردم به این چیزی که رأی می‌دهند رأی می‌دهند؟واقعاً چه کسی تصمیم می‌گیرد؟جنبش‌ها و انقلاب‌ها: مردم کی به خیابان می‌آیند؟رسانه: کسی که تعیین می‌کند به چه چیزی فکر کنیمجعبه‌ابزار: چطور فریبِ سیاسی نخوریمچرا اقتصاد همیشه سیاسی است؟چرا بعضی کشورها پولدارند و بعضی فقیر؟اقتصادِ به‌هم‌وصلِ جهانچرا کشورها نمی‌توانند به هم اعتماد کنند؟جنگ و صلح: قدیمی‌ترین مسئله‌ی سیاستسازمان ملل و این‌همه نهادِ بین‌المللی به چه دردی می‌خورند؟نقشه‌ی قدرت در حالِ تغییر استدموکراسی‌ها چطور می‌میرند؟فساد: پولی که به جایی که باید نمی‌رودوقتی تکنولوژی وارد سیاست می‌شودمسئله‌های بزرگی که هیچ کشوری تنها حلشان نمی‌کند

اولین درس فقط چند دقیقه طول می‌کشد.

ثبت‌نام رایگان است؛ یک موضوع انتخاب کن و همین حالا شروع کن.

مسکات زبرا لرن در حال دست تکان دادن